Nieuws

workshop Larynxen

5 november 2019 - door 
Rianne Heezen

Op 5 nov jl werd een groep van 24 zangpedagogen en een logopedist ontvangen in het Androclusgebouw, in een van de snijzalen van de Faculteit Diergeneeskunde Universiteit Utrecht.


Reden was het onderzoeken en zelf ontleden van geprepareerde larynxen (met en zonder verbindende structuren, zoals tong en slokdarm) van varkens en een aantal andere dieren. 


Doel was zelf ervaren van substanties van het weefselmateriaal, het herkennen van verschillen en overeenkomsten met mensen.
 Eea was onder de deskundige leiding van veterinair KNO chirurg Claudia Wolschrijn.
Na afloop vertelde Loes Selten, logopedist en craniofaciaal therapeut over haar toepassing van Manuele Facilitatie bij beroepsstemgebruikers met klachten.

De preparaten waren uitgestald in de snijzaal, ingedeeld in drie groepen: vers (gebalsemd) materiaal, geplastineerd (hard) materiaal en zachte formalinepreparaten.


Er werd gestart met een theoretische inleiding, waarin KNO chrirurg Wolschrijn de structuren van mens en dier vergeleek. Vanwege de viervoeterstand is de larynx bij dieren in principe anders gepositioneerd en de plaats van de tongverbinding ook net anders dan bij de mens.
Ze noemde een aantal verschillen. De epiglottis bij dieren bijvoorbeeld, kan de luchtweg van mond zowel vrijlaten als afsluiten. In het laatste geval is alleen neusademing mogelijk voor het dier. Ze legde uit, dat paarden i.t.t. alle andere zoogdieren alleen neusademing kennen en bv bij een race soms per ongeluk de mondademing gebruiken. Dat brengt ze in paniek. 
Een ander opvallend verschil was de vorm van het hyoid bij veel dieren: de bovenste hoorn vormt een verbinding met het temporale bot. Je zou kunnen zeggen, dat de posterior tak van de musculus digastricus en de musculus stylohyoideus verbeend zijn, waardoor de ophanging van de larynx aan musculi (mens) bij dieren vervangen is door een benige ophanging met een scharnier middels een gewricht (dier) .
Een ander verschil betrof de os linguae: een minibotje in de tongwortel, dat bij dieren wel, en bij de mens niet aanwezig is, en de tong goed gepositioneerd houdt.


Meerdere verschillen werden genoemd, wat als luisteraar je meer bewust maakt van de evolutionaire ontwikkeling , in relatie tot de functie, waartoe het orgaan bij mens en dier gebruikt wordt.

Na deze theorie ging de groep in de snijzaal voelen aan- en kijken naar larynxen van varkens en ander dieren. Alle hobbeltjes, knobbeltjes, groefjes en putjes van (kraak) been, ligament, spieren, fascia kon goed worden gevoeld en ontleed. Door segmenten steeds vrij te prepareren kon je uitkomen op de benige delen en ook de binnenzijde van de larynx met valse en ware stemplooien kon je ontdekken.

Het laatste gedeelte werd verzorgd door Loes Selten, logopedist en craniofaciaal therapeut bij Loes Selten instituut voor stem en keel. Zij vertelde over mogelijkheden van Manuele Facilitatie bij beroepsstemgebruikers met klachten. Ze lichtte toe, welke structuren geschikt zijn om te faciliteren, wat het verschil is met larynxmassage, en welke positieve effecten de facilitatie kan hebben voor zangers.
Al met al een zeer interessante en levendige workshop, die zeker voor herhaling vatbaar is.

Rianne Heezen, logopedist en stemtrainer ArtEZ Conservatorium